วิธีการปฏิบัติ

  1. ดำเนินการรับสมัครสมาชิกกลุ่มโดยการประชาสัมพันธ์ภายในหมู่บ้านตะครอง หมู่ที่ 15 ตำบลหนองเต็ง อำเภอกระสัง จังหวัดบุรีรัมย์
  2. คัดเลือกครัวเรือนต้นแบบ เพื่อเป็นศูนย์เรียนรู้และแลกเปลี่ยนซึ่งกันและกัน
  3. จัดให้มีการประชุมเพื่อถ่ายทอดองค์ความรู้ระหว่างกลุ่ม และการศึกษาเพิ่มเติมรวมถึงการขอรับการสนับสนุนจากหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง
  4. ติดตามประเมินผลการดำเนินงานเป็นประจำอย่างต่อเนื่องเพื่อพัฒนาและขยายผลในระดับต่อไป

วิธีการเลี้ยงไส้เดือนดิน

  • นำขุยมะพร้าว กับ มูลวัวแห้ง ผสมให้เข้ากันอัตรา 1:1 ส่วน หรืออย่างละเท่าๆ กัน แช่น้ำให้ท่วม เพื่อลดความเป็นกรดของมูลวัว นาน 3-4 วัน นำออกพักไว้ ให้มีความชื้น 80-90% (ใช้มือกำส่วนผสมแล้วน้ำซึมออกเป็นใช้ได้)
  • เตรียมบ่อเลี้ยง หากเป็นบ่อซีเมนต์ใหม่ ให้ล้างน้ำให้สะอาดสัก 2-3 ครั้ง แล้วแช่น้ำไว้ นาน 7 วัน เพื่อลดความเค็มของปูน
  • เจาะรูระบายน้ำใส่ท่อพีวีซีด้านล่างบ่อ เพื่อให้น้ำหมักมูลไส้เดือนหยดออกได้ เตรียมวัสดุและอุปกรณ์เลี้ยงพร้อมแล้วให้นำส่วนผสมที่ 1 ใส่ลงในบ่อ ให้มีความจุ ประมาณ 3 ใน 4 ของบ่อ
  • นำไส้เดือนดินลงเลี้ยง ใส่ประมาณ 1 กก. ต่อ 1 ตร.ม. หรือบ่อละ 1 กก.พักไว้ 1 วัน นำเศษผัก เศษอาหาร ลงเลี้ยงหนาประมาณ 3-4 นิ้ว ควรวางเป็นจุดเพื่อให้ไส้เดือนได้ถ่ายเทอากาศได้ดีขึ้น
  • อาหารและการให้อาหารใช้ขยะทางการเกษตร เช่น ฟางข้าว ซังข้าวโพด เศษพืช กากอ้อย แกลบ และมูลสัตว์ ขยะเปียก (เศษอาหารในครัวเรือน ขยะในชุมชนที่สามารถย่อยสลายได้)

ผลผลิตที่ได้จากการเลี้ยงไส้เดือน

  • ปุ๋ยมูลไส้เดือน ปุ๋ยหมักมูลไส้เดือน เป็นสิ่งที่เกิดจากการที่ไส้เดือนกินเศษอาหาร ผัก ผลไม้แล้วถ่ายออกมา มูลไส้เดือน เมื่อนำไปตากให้แห้งใช้เป็น ปุ๋ยชีวภาพชั้นดี เป็นปุ๋ยที่มีสารอาหารมาก เหมาะสำหรับเกษตรกร นำไปใช้เพื่อปรับปรุงดิน และใช้แทนการใช้ปุ๋ยเคมี ซึ่งมีราคาแพง มีลักษณะเป็นเม็ดร่วนละเอียด สีดำออกน้ำตาล โปร่งเบา มีความพรุน ระบายน้ำและอากาศได้ดีมาก มีธาตุอาหารหลักและธาตุอาหารรองครบถ้วน เหมาะสมสำหรับใช้บำรุงพืชทั้งไม้ใบ ไม้ดอก ไม้ประดับ และพืชยืนต้น ส่งผลให้ลำต้นแข็งแรง ใบใหญ่ ดอกสีสันสวยงาม และผลไม้รสหวาน
  • ปุ๋ยน้ำ (ฉี่ไส้เดือน) เป็นปุ๋ยน้ำชีวภาพ สามารถดับกลิ่นเน่าเสียได้อย่างดี มีคุณสมบัติสามารถดับกลิ่นกองขยะที่ส่งกลิ่นเน่าเหม็นได้อีกทั้งยังเป็นการเพิ่มแร่ธาตุอาหาร ฮอร์โมน สร้างจุลินทรีย์ในดิน ที่เป็นประโยชน์ต่อพืช โดยใช้ในสัดส่วนที่เหมาะสมคือ ผสม 1 ขวด ต่อน้ำ 20 ลิตร เพื่อความเจือจาง เนื่องจากน้ำหมักมูลไส้เดือนจะมีความเข้มข้นมากเป็นปุ๋ยสีน้ำตาลที่ได้จากกระบวนการขับถ่ายของเสีย ของไส้เดือน ใช้พ่นทางใบทำให้ใบแข็งแรง รดต้นไม้ได้ เป็นทั้งปุ๋ยทางใบและรากไม่มีกลิ่นเหม็นและสามารถดับกลิ่นเหม็นได้ด้วย

ปัจจัยแห่งความสำเร็จ

         เกิดจากแรงบันดาลใจในการที่แกนนำชุมชนได้เข้าร่วมโครงการชุมชนต้นแบบของกรมส่งเสริมคุณภาพสิ่งแวดล้อม ซึ่งแกนนำชุมชนได้มีโอกาสในการศึกษาเรียนรู้ จากชุมชนอื่นๆที่ได้ดำเนินการสำเร็จเป็นต้นแบบ จึงเป็นแรงบันดาลใจให้เกิดความต้องการให้ชุมชนของแกนนำเองเรียนรู้ที่จะทำอย่างจริงจังและได้รับความร่วมมือจากประชาชนเป็นอย่างดี

ผลสัมฤทธิ์ของการดำเนินกิจกรรม

  • คนในชุมชนมีส่วนร่วมในการส่งเสริมคุณภาพสิ่งแวดล้อม
  • เสริมสร้างองความรู้ให้กับแกนนำชุมชนและคนในชุมชน
  • ช่วยลดปัญหาการเน่าเหม็นของขยะและช่วยลดปริมาณขยะเศษอาหารในชุมชน

ปีที่จัดกิจกรรม

2558

ข้อมูลกิจกรรม

การเลี้ยงไส้เดือนดินกำจัดขยะเกิดจากแนวความคิดที่ต้องการให้ปริมาณขยะเปียกลดลงด้วยการใช้ไส้เดือนดินกินขยะ หลังจากที่ส่วนที่เป็นขยะแห้ง ก็คัดขายเป็นขยะรีไซเคิล ซึ่งอาหารของไส้เดือนจะเป็นขยะเปียกที่เกิดจากครัวเรือน ที่เห็นได้อย่างชัดเจนว่ามีการกำจัดที่ไม่ก่อให้เกิดประโยชน์ การนำเศษอาหารที่เหลือมาใช้เป็นอาหารของไส้เดือนทำให้ลดปริมาณขยะเปียกลงได้มาก อีกทั้งยังสามารถนำผลผลิตที่ได้จากการเลี้ยงไส้เดือนมาใช้ประโยชน์ได้ เช่น ปุ๋ยมูลไส้เดือน น้ำฉี่ไส้เดือน เป็นต้น

รูปภาพกิจกรรม